Wegmarkeringen: Basisbegrippen en toepassingsgebieden

Wegmarkeringen zijn kleurmarkeringen op het oppervlak van verkeersgebieden zoals wegen. Ze zijn ook bekend als rijbaan- of grondmarkeringen en vormen een belangrijk onderdeel van de weginrichting. Ze dienen met name voor het geleiden van het verkeer, het afbakenen en markeren van verschillende verkeersgebieden en als aanvulling op verkeersborden.

Sinds het begin van de 20e eeuw worden wegmarkeringen gebruikt op asfalt- en betonwegen. Met de sterke toename van het wegverkeer in de naoorlogse jaren nam hun belang aanzienlijk toe. In deze periode werden talloze soorten markeringen ontwikkeld en verschillende materialen en aanbrengtechnieken getest.

Wegmarkeringen worden tegenwoordig op diverse plaatsen gebruikt – bijvoorbeeld in steden, op landwegen of snelwegen – en dragen aanzienlijk bij aan de veiligheid en orde in het wegverkeer. Daarbij moeten ze bijzonder duurzaam, weerbestendig en 's nachts goed zichtbaar zijn om aan de hoge eisen te voldoen.

Hoe wegmarkeringen de verkeersveiligheid verhogen

De markeringen verhogen de verkeersveiligheid aanzienlijk, omdat ze oriëntatie bieden en een duidelijke verkeersgeleiding garanderen. Ze helpen om verkeersruimtes eenduidig in te delen en verschillende verkeersstromen veilig te leiden. Tot hun belangrijkste functies behoren:

Indeling van de rijbanen in rijstroken en rijrichtingen
Markering van voetgangersoversteekplaatsen en fietspaden voor betere zichtbaarheid
Afbakening van parkeerplaatsen en gebieden met stilstaand verkeer
Markering van verkeerseilanden en andere bouwkundige constructies
Waarschuwing voor gevaarlijke plekken zoals scherpe bochten of bouwplaatsen
Wegwijzers en informatievoorziening voor alle weggebruikers

Door deze veelzijdige taken verbeteren wegmarkeringen het overzicht en verminderen ze ongelukken. Samen met andere verkeersvoorzieningen zorgen ze voor een veilige, vlotte verkeersdoorstroming. Dit is vooral belangrijk bij hoge verkeersdichtheid of slechte zichtomstandigheden.

Welke soorten wegmarkeringen zijn er?

Er zijn verschillende soorten en types wegmarkeringen. En ze vervullen elk verschillende functies. Fundamenteel wordt er onderscheid gemaakt tussen type I- en type II-markeringen. Type I-markeringen zijn conventionele markeringen die voorzien zijn van retroreflecterende glasparels en antislipmiddelen. Bij nat weer neemt de nachtzichtbaarheid echter af.

Daarom zijn de type II-markeringen ontwikkeld. Deze zorgen ook bij nat weer voor een betere zichtbaarheid door een licht verhoogd profiel. Vooral op snelwegen en hoofdwegen zijn ze tegenwoordig dominant.

De verschillende soorten wegmarkeringen omvatten:

Langsmarkeringen, die langs de rijrichting lopen en de rijstroken en rijbaanbegrenzingen aanduiden (bijv. geleidelijn, waarschuwingslijn of uitrijlijn)
Vlaktemarkeringen, die verkeersvlakken markeren die vrij moeten blijven, zoals schuine streepvakken
Grensmarkeringen, die stop- of parkeerverboden verlengen of verduidelijken
Dwarsmarkeringen, die dwars op de rijbaan voetgangers- en fietsersoversteekplaatsen en stoplijnen markeren (bijv. bij een stopbord, andreaskruis of verkeerslicht)
Parkeervlakmarkeringen voor de duidelijke afbakening van parkeergebieden
Pijlen en speciale tekens zoals pictogrammen voor fietsers of mindervaliden

Materialen en technieken bij wegmarkeringen

De materialen en technieken voor wegmarkeringen zijn divers en afgestemd op verschillende toepassingsgebieden. De kleur staat daarbij altijd in sterk contrast met het wegdek. Zo kan een optimale zichtbaarheid worden gegarandeerd – zowel overdag als 's nachts. En dat zelfs onder slechte omstandigheden zoals natheid of in tunnelgedeelten.

Voor tijdelijke markeringen, bijvoorbeeld in bouwgebieden, worden snel aan te brengen materialen gebruikt om een veilige verkeersstroom te garanderen ondanks de beperkte ruimte. De volgende materialen worden gebruikt:

Dispersieverf voor eenvoudige, zelden bereden markeringen
Heetspuitplastic en heetplastic voor duurzame en slijtvaste markeringen
Koudplastic, waarbij twee componenten ter plaatse worden gemengd
Markeringsfolies voor tijdelijke toepassingen
Markeringsnoppen van metaal, vooral op bestrating, vaak met retroreflectie of eigen verlichting

Elk materiaal wordt geselecteerd op basis van de vereisten en de verkeersbelasting om veiligheid en duurzaamheid te garanderen.

Wettelijke voorschriften en normen voor wegmarkeringen

Voor wegmarkeringen gelden strenge wettelijke voorschriften en normen die de duurzaamheid, zichtbaarheid en veiligheid ervan waarborgen. Bijzonder belangrijk zijn de eisen voor dag- en nachtzichtbaarheid, stroefheid en slijtvastheid. Dit is belangrijk voor een veilige oriëntatie onder alle weersomstandigheden.

De laagdikte van de markering wordt gereguleerd omwille van de waterafvoer en de rijdynamiek, evenals de kleurpositie, dus de exacte kleurstelling. Een andere belangrijke factor is de overrijdbaarheid. Deze zorgt ervoor dat de markering snel weer berijdbaar is. Dat minimaliseert verkeershinder.

Voor zwaarbelaste gebieden, zoals wegmarkeringen op snelwegen, gelden bijzonder hoge eisen aan duurzaamheid en belastbaarheid. De regelgeving, waaronder de Straßenverkehrsordnung (StVO) en de richtlijnen van de Forschungsgesellschaft für Straßen- und Verkehrswesen (FGSV), zoals de ZTV M 13, definiëren de technische minimumnormen voor alle soorten markeringen.

Wegmarkering correct aanbrengen

Het correct aanbrengen van wegmarkeringen, ook wel applicatie genoemd, is essentieel voor een lange levensduur. Eerst vindt een voormarkering plaats met behulp van nylondraad en zilverbrons, die na enkele maanden weer verdwijnt. Daarna worden, afhankelijk van de methode, groeven in het wegdek gefreesd (bij ingelegde markeringen) of wordt de markering direct aangebracht.

De gebruikelijke applicatietechnieken zijn:

Spuitmethode
Sleufmethode
Extrusiemethode
Plak- of rolmethode
Verstrijkmethode

Belangrijk is een schoon, droog wegdek zonder oude markeringen of onstabiele plekken. Ook de weersomstandigheden spelen een grote rol: Natte en koude omstandigheden beïnvloeden de kwaliteit van de markering. Tot slot wordt de markering vaak bestrooid met glasparels. Dit verhoogt de nachtzichtbaarheid en de grip. Voordat eroverheen gereden kan worden, moet de markering volledig drogen om schade te voorkomen.